NieuwsHUKAs

Tegenwoordig is social media niet meer weg te denken uit onze maatschappij. We gebruiken platforms zoals Facebook, Instagram en Snapchat inmiddels dagelijks voor o.a. het plaatsen, bekijken en/of delen van foto’s en filmpjes. Er werd eerder al eens beweerd dat social media een nadelig effect kan hebben op onze mentale gezondheid en prestaties. Maar geldt dit ook voor andere aspecten? En heeft dit een relatie met het sterk toenemende aantal huidkanker diagnoses?


Social media gebruik
Koken, reizen, beauty, gezondheid, sport, dieren; noem het maar op en je kan er van alles over vinden op social media. Waar het voorheen vooral teksten waren is het aandeel van beeldmateriaal zoals foto’s en video’s de afgelopen jaren flink gestegen. Social media gebruik is van alle leeftijden, maar de grootste groep gebruikers zijn jongeren in de leeftijdscategorie van 18-29 jaar. In vergelijking  tot mannen, lijken vrouwen in deze groep vaker visueel georiënteerde social media (bijv. Snapchat en Instagram) te gebruiken. 

Schoonheidsideaal
Historisch gezien was een bleke huid nog een teken van schoonheid, welvarendheid en elegantie. Hierdoor was het vermijden van bruiner worden essentieel en werden parasols en hoeden veel gebruikt. Bleekcrèmes en lichte make-up werden breed geadverteerd om dit schoonheidsideaal te bereiken. Echter veranderde dit schoonheidsideaal begin 1900 en werd een zongebruinde huid gezien als teken van een gezonde en actieve levensstijl. Tot op heden vindt men in de westerse wereld een zongebruinde huid ‘mooier’ dan een niet zongebruinde huid. Dit in tegenstelling tot de oosterse wereld waar een bleke huid nog steeds de voorkeur heeft.

Negatieve invloed
Door de foto’s en video’s van vrienden/familie, bekende mensen, influencers en bedrijven (waaronder zonnebankstudio’s) ziet men dat een zongebruinde huid nog steeds gewenst is en is men eerder geneigd dit ook te willen nastreven. Met een positief zelfbeeld en acceptatie van anderen als gevolg wanneer dit wordt bereikt.  Dit kan zelfs een verslavende werking hebben (door de aanmaak van dopamine) waardoor zonnebaden of het gebruik van zonnebanken toeneemt om maar zo bruin mogelijk te worden.
Doordat jongeren vaker gebruik maken van deze platforms en omdat deze leeftijdsgroep gevoeliger is voor sociale invloeden lopen zij hierdoor indirect meer kans op huidschade door het willen bereiken van dit schoonheidsideaal. Dit kan (eventueel pas op latere leeftijd) uiteindelijk tot huidkanker leiden 

Positieve invloed
Echter wordt social media tegenwoordig ook veel gebruikt voor preventie doeleinden door bewustwording te creëren betreffende o.a. gezondheid. Door het posten van berichten die de gevaren van zonnebanken en zonnebaden benadrukken of tips geven over het beschermen van je huid kan het ook een gunstige invloed hebben op het aantal huidkankerdiagnoses. Als jongeren al vroeg bewust worden van de gevolgen kan de houding tegenover een zongebruinde huid veranderen. Wanneer je verbrandt op jonge leeftijd (onder de 18 jaar) is de kans groter dat je later huidkanker krijgt. Als dit tegengehouden kan worden of verminderd door bewustwording m.b.v. social media kunnen er vele huidkankerdiagnoses in de toekomst worden voorkomen.

Conclusie
Dankzij het veranderde schoonheidsideaal de afgelopen eeuw is een gebruinde huid erg gewild, met als nadelig gevolg meer huidkankerdiagnoses. Social media kan hierin een rol spelen en het aantal huidkankerdiagnoses zowel verhogen als verlagen. Door het bereiken van jongeren en hierbij het schoonheidsideaal aan te passen kan vroegtijdige huidschade worden voorkomen.
Wanneer de hoeveelheid content die een zongebruinde huid promoot afneemt en de nadelige effecten van zonlicht worden toegelicht kan dit juist de kans op huidkanker op lange termijn verlagen.

Bronnen:
Falzone, A.E., Brindis, C.D., Chren, M., Junn, A., Pagoto, S., Wehner, M. & Linos, E. (2017) Teens, Tweets, and Tanning Beds: Rethinking the Use of Social Media for Skin Cancer Prevention. American Journal Preventive Medicine 2017;53(3S1):S86–S94.

Martin, J.M., Ghaferi, J.M., Cummins, D.L., Mamelak, A.J. Schmults C.D., Parikh, M., Speyer, L., Chuang, A., Richardson, H.V., Stein, D. & Liégeois, N.J.(2009) CHANGES in SKIN TANNING ATTITUDES Fashion Articles and Advertisements in the Early 20th Century. American Journal Public Health 99(12): 2140–2146.

Doorn, van, L. (2019, 6 maart) Dit is de invloed van sociale media op de mentale gezondheid van jongeren. Nu.nl https://www.nu.nl/gezondheid/5773836/dit-is-de-invloed-van-sociale-media-op-de-mentale-gezondheid-van-jongeren.html

NPO Kennis. Brengen sociale media ons meer kwaad dan goed? Geraadpleegd op 24-8-2021 van https://npokennis.nl/longread/7662/brengen-sociale-media-ons-meer-kwaad-dan-goed

Duijn, L.J. & Ramdjan, T. (2020, 8 februari) Nooit meer zonnebaden? Een schoonheidsideaal verander je niet zomaar. Het Parool https://www.parool.nl/nieuws/nooit-meer-zonnebaden-een-schoonheidsideaal-verander-je-niet-zomaar~b80d3861/?referrer=https%3A%2F%2Fwww.google.com%2F